Sanctiemaatregelen en de werking in Nederland

Sanctiemaatregelen krijgen volop aandacht. Dat heeft alles te maken met de huidige geopolitieke spanningen naar aanleiding van de Russische invasie in Oekraïne. De Sanctiewet 1977 wordt vaak in één adem genoemd met de Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme (wwft) en daar werd tot voor kort vooral de aandacht op gevestigd. Is de sanctiewetgeving dan een ondergesneeuwd onderwerp geweest de afgelopen jaren? Misschien wel. Des te meer reden om uitgebreid stil te staan bij de Sanctiewet 1977.

Wat zijn sancties precies?

Sancties zijn dwingende en politieke maatregelen die worden ingezet tegen landen, (rechts)personen of organisaties die de beginselen schenden van het internationaal recht, het mensenrecht of de democratie. De Veiligheidsraad van de Verenigde Naties (VN), de Europese Unie (EU) en landen op individuele basis kunnen sancties uitvaardigen.

Iedereen in Nederland dient zich te houden aan de Europese sanctiemaatregelen. Dit wordt geregeld via de Sanctiewet 1977. Het is daarom van groot belang om te bepalen of, en zo ja welke, sanctiemaatregelen relevant zijn voor uw onderneming. Deze onderzoeksplicht moet een duidelijke inspanning van de onderneming zijn. 

Sancties in de financiële sector

Financiële instellingen hebben extra verplichtingen als het gaat om de sanctiemaatregelen. Denk hierbij aan maatregelen op het gebied van de administratieve organisatie en interne controle (AO/IC). Een adequate AO/IC moet ertoe leiden dat de onderneming snel kan handelen op het moment dat er sprake is van een gesanctioneerd (rechts)persoon. Ook rust op financiële instellingen een meldingsplicht op het moment dat een relatie van de instelling op een sanctielijst staat. Afhankelijk van de soort financiële instelling wordt de melding gedaan bij de Autoriteit Financiële Markten (AFM) of bij De Nederlandsche Bank (DNB).

Overtreding van sanctiemaatregelen

Overtreding van de sanctiemaatregelen is een economisch delict. Het Openbaar Ministerie kan hierop handhaven. Het niet naleven van de sanctiemaatregelen kan aanzienlijke gevolgen hebben voor de onderneming. Zo kunnen forse boetes worden opgelegd en zijn gevangenisstraffen niet uitgesloten. Daarnaast kunnen De Nederlandsche Bank en/of Autoriteit Financiële Markten handhaven op de naleving van de verplichtingen op het gebied van de administratieve organisatie en interne controle.

In onderstaand factsheet leest u meer over de werking van (Europese) sanctiemaatregelen met daarbij enkele praktische handvatten ter naleving van de sanctiemaatregelen. Ook in de BDO Legal Podcast ‘Sanctiemaatregelen en de impact daarvan’ vertellen onze specialisten Marianne Douma en Sander Riemslag Baas er meer over. U kunt de podcast beluisteren via Spotify, Apple podcast app en YouTube.   

Meer informatie

Heeft u vragen over de Sanctiewet 1977 en wat dit specifiek voor uw onderneming kan betekenen? Neem dan contact op met een van onze specialisten.

Bekijk factsheet